Langzaam zie je je kind steeds wat zwaarder worden. Misschien merk je ook dat je kind niet meer zo lekker in zijn of haar vel zit. Je ziet dat je kind zichzelf vergelijkt met andere kinderen, onzeker wordt over het eigen lichaam of bepaalde kleding liever niet meer aantrekt.

Maar misschien zie je ook iets anders. Dat eten steeds vaker een manier wordt om zich even fijn te voelen. Na een rotdag op school, bij verveling, verdriet, stress of onzekerheid. Misschien merk je zelfs dat je kind stiekem eet.

En natuurlijk wil je als ouder iets doen. Maar wat?

Minder snoep in huis? Geen chips meer? Je kind vertellen dat het echt wat gezonder moet gaan eten? Of misschien zelfs samen op dieet?

Ik wil je juist waarschuwen voor te veel verbieden. Want daarmee kun je eten alleen maar interessanter maken. Zeker als je kind ouder wordt en zelf naar de supermarkt kan of op school eten kan kopen, heb jij uiteindelijk niet meer volledig in de hand wat je kind eet.

Je wilt je kind dus niet leren: Dit mag ik niet eten.

Je wilt je kind leren: Hoe zorg ik goed voor mijn lichaam én hoe kan ik tegelijkertijd ontspannen omgaan met eten?

Ik weet uit eigen ervaring hoe belangrijk dat verschil is.

Ik was zelf die tiener met overgewicht

Mijn naam is Anki Willemsen. Ik ben voedingsexpert, moeder van drie en zelf een emotie-eter.
Ik had op jonge leeftijd al overgewicht. Toen ik acht jaar was, verloor ik mijn vader. Eten werd voor mij een manier om met mijn emoties om te gaan. Ik ging emotie-eten en ook stiekem eten.

Als tiener kwam ik uiteindelijk bij een diëtist terecht. Daar werd ik op de weegschaal gezet en dat getal werd steeds belangrijker voor mij.
Was ik afgevallen? Dan had ik het goed gedaan. Was ik aangekomen? Dan voelde het alsof ik had gefaald.

De focus kwam steeds meer te liggen op mijn gewicht en op wat ik wel en niet mocht eten. Bij mij werkte dat juist averechts. Mijn relatie met eten werd slechter en mijn eetbuien werden erger.

Achteraf had ik gewild dat iemand minder naar mijn gewicht had gekeken en meer naar wat er áchter mijn eetgedrag zat:

  • Waarom at ik stiekem?
  • Waarom had ik soms zo’n enorme drang naar eten?
  • Welke emoties probeerde ik met eten te verzachten?
  • En hoe kon ik leren om daar op een andere manier mee om te gaan?

Daarom wil ik je in deze blog vooral iets anders meegeven:

Maak niet het gewicht van je kind het probleem dat opgelost moet worden. Focus op gedrag, de relatie met eten en wat je kind nodig heeft om goed voor zichzelf te leren zorgen.

anki tiener overgewicht

 

Wat kun je beter NIET doen als je tiener te zwaar is?

Als je je zorgen maakt over het gewicht van je kind is de eerste reactie vaak: ingrijpen. Logisch, want je wilt je kind helpen. Wees echter voorzichtig met de manier waarop je dat doet.

  1. Zet je kind niet steeds op de weegschaal
    Ik zou thuis niet steeds het gewicht van je tiener controleren. Je wilt voorkomen dat een getal gaat bepalen of je kind het ‘goed’ of ‘slecht’ heeft gedaan. Ik weet uit eigen ervaring hoeveel invloed zo’n getal kan krijgen. Voor mij werd de weegschaal uiteindelijk een beoordeling van mezelf. Leg de focus liever op andere dingen. Meer energie hebben, lekkerder in je vel zitten, goed slapen, bewegen, samen koken en leren herkennen wanneer je honger hebt en wanneer je om een andere reden wilt eten.

  2. Zet je tiener niet op een streng dieet
    Een lijst met verboden producten leert je kind niet hoe het later zelfstandig met eten kan omgaan. Je bent er tenslotte niet altijd bij. Op school, bij vrienden, tijdens feestjes en later als je kind zelfstandig woont, moet het zelf keuzes kunnen maken. Sterker nog: als thuis alles verboden is, kan de behoefte om het ergens anders wél te eten juist groter worden. Je kind kan na school zelf iets kopen in de supermarkt of stiekem eten wanneer jij er niet bij bent. Daarom geloof ik veel meer in het aanleren van vaardigheden dan in het opleggen van regels.

  3. Maak eten niet ‘goed’ of ‘slecht’
    Let ook op de taal die je thuis gebruikt. Probeer niet voortdurend te zeggen:
    “Daar word je dik van.”
    “Dat is slecht.”
    “Dat mag jij niet.”
    “We moeten dit er morgen weer af sporten.”
    Praat liever over voedzaam en minder voedzaam. Een stuk taart kan heerlijk zijn en daar mag je van genieten. Tegelijkertijd heeft je lichaam ook vezels, eiwitten, groenten, fruit en andere voedingsstoffen nodig. Die twee dingen kunnen prima naast elkaar bestaan.

  4. Geef geen complimenten over verloren kilo’s
    “Wat zie je er goed uit, ben je afgevallen?” Het klinkt misschien als een compliment, maar daarmee leren we kinderen opnieuw dat een dunner lichaam blijkbaar beter is. Complimenteer je kind veel liever om wie het is en wat het doet.
    “Wat ben je behulpzaam.”
    “Wat heb je lekker gekookt.”
    “Wat heb je hard gewerkt aan die schoolopdracht.”
    “Wat fijn dat je vertelde dat je ergens mee zat.”
    Je kind is zoveel meer dan zijn of haar lichaam.

  5. Gebruik eten niet steeds als troost of beloning
    Een ijsje omdat je kind een goed rapport heeft. Snoep omdat het verdrietig is. Frietjes als beloning. Natuurlijk hoort eten ook bij gezelligheid en feestelijke momenten. Daar is helemaal niets mis mee, maar probeer eten niet standaard de oplossing voor een emotie te maken.
    Is je kind verdrietig? Dan heeft het misschien vooral jou nodig. Een gesprek, een knuffel, samen een stukje lopen, muziek luisteren of even helemaal niets hoeven. Eten hoeft een vervelend gevoel niet altijd weg te maken.

 

Wat kun je WÉL doen als je tiener overgewicht heeft?

Hier zit wat mij betreft de belangrijkste verandering:

Ga niet je kind veranderen. Verander wat jullie thuis samen doen. Je hoeft helemaal niet te zeggen:
“Jij moet afvallen.”

Je kunt veel beter vanuit het hele gezin denken:
“We gaan thuis wat beter voor onszelf zorgen.” En daar doe jij zelf net zo hard aan mee.

 

Begin bij jezelf: jij bent het voorbeeld

Kinderen kijken naar ons. Ook tieners die op het eerste gezicht helemaal niets meer van hun ouders lijken aan te nemen. Ze horen hoe jij over je lichaam praat. Ze zien of jij iedere maandag weer op dieet gaat. Ze horen je zeggen dat je die taart eigenlijk niet had mogen eten. Of dat je vanavond maar geen avondeten neemt omdat je vanmiddag iets lekkers hebt gegeten.

Een gezonde relatie met eten vóórleven is daarom misschien wel één van de belangrijkste dingen die je kunt doen.
Laat zien dat alle voeding er mag zijn. Dat je voedzame keuzes maakt omdat je goed voor je lichaam wilt zorgen, niet omdat je jezelf moet straffen. En dat je óók zonder schuldgevoel van iets lekkers mag genieten.

#hethoeftnietperfect

kind voorleven met eten

 

Leer je tiener bodyneutraal naar het lichaam te kijken

Naast een gezonde relatie met eten vind ik het ontzettend belangrijk om kinderen een andere manier van kijken naar hun lichaam mee te geven.
Ik ben zelf veel meer voor bodyneutraliteit dan voor de boodschap dat je je lichaam altijd maar mooi moet vinden. Je hoeft niet iedere dag voor de spiegel te staan en te denken: wat ben ik mooi. Je lichaam hoeft überhaupt niet voortdurend beoordeeld te worden op hoe het eruitziet.

Probeer je tiener juist te leren kijken naar wat het lichaam allemaal dóét.

  • Je benen zorgen ervoor dat je kunt lopen, fietsen, dansen of sporten.
  • Je armen zorgen ervoor dat je iemand van wie je houdt kunt knuffelen.
  • Je hart klopt iedere dag voor je.
  • Je longen laten je ademen.
  • Je lichaam brengt je naar school, laat je lachen met vrienden, zwemmen, spelen, leren en uiteindelijk een heel leven ervaren.
  • Je lichaam is zoveel meer dan een gewicht of kledingmaat.

En vanuit die gedachte kun je ook heel anders naar voeding kijken.

Niet: “Ik moet dit eten omdat ik dunner moet worden.”
Maar: “Mijn lichaam doet iedere dag zoveel voor mij. Daarom wil ik het ook de juiste brandstof geven.”

Dat vind ik een veel positievere basis voor een gezonde leefstijl.

 

Leer voedzaam en minder voedzaam eten combineren

Een gezonde relatie met eten betekent ook niet dat je alleen nog maar ‘gezond’ mag eten. Juist niet.
Ik vind het belangrijk dat kinderen leren dat voedzaam en minder voedzaam prima naast elkaar kunnen bestaan.

Heeft je tiener zin in chips? Prima. In plaats van gedachteloos met een grote zak chips op de bank te gaan zitten, kun je bijvoorbeeld een klein bakje chips pakken en daar een schaaltje druiven naast zetten. Niet omdat de druiven de chips moeten ‘compenseren’. En ook niet omdat chips verboden is. Je voegt simpelweg iets voedzaams toe.

Je kunt hetzelfde doen met andere dingen. Een koekje met een stuk fruit erbij. Iets lekkers combineren met een bakje yoghurt of kwark. Bij de pizza wat komkommer, tomaatjes of een salade op tafel zetten. Niet weghalen, maar toevoegen. Dat vind ik een belangrijke mindset.

Want je wilt uiteindelijk dat je kind zelfstandig leert denken: Waar heb ik zin in én wat kan ik mijn lichaam daarnaast geven?
Zo ontstaat balans zonder dat voeding beladen wordt met schuldgevoel.

samen eetswitchen

 

Ga eetswitchen zonder je tiener op dieet te zetten

Dit is precies waarom ik ooit ben begonnen met eetswitches. Je hoeft niet ineens compleet anders te gaan eten. Kijk gewoon naar wat jullie nú al eten en onderzoek waar je een voedzamere switch kunt maken. Kies bijvoorbeeld vaker voor volkoren producten, voeg wat extra groenten toe aan een maaltijd, kijk naar beleg met meer eiwitten of vezels of maak een voedzamere variant van een gerecht dat je kind al heerlijk vindt. En betrek je tiener daarbij.

Vraag bijvoorbeeld: “Welk gerecht zullen we eens proberen te eetswitchen?” Maak samen jullie eigen hamburgers. Kook samen een soep. Maak een voedzamere wrap of probeer samen een nieuw ontbijt. 

Niet: “Dit moet jij eten omdat je moet afvallen.”
Maar: “Kijk eens hoe lekker we dit kunnen maken.”

Dat voelt totaal anders. En er blijft gewoon ruimte voor frietjes, een ijsje, chips of taart. Juist die balans wil je je kind leren.

 

Kijk verder dan eten: waar komt de eetdrang vandaan?

Dit vind ik misschien wel het belangrijkste onderdeel. Want als jouw tiener regelmatig eet zonder lichamelijke honger, stiekem eet of eetbuien heeft, is alleen het aanpassen van wat er in de koelkast ligt waarschijnlijk niet voldoende. Probeer nieuwsgierig te worden naar wat er gebeurt vóór het eten:

  • Was er ruzie?
  • Voelt je kind zich alleen?
  • Is er stress rondom school?
  • Verveelt je kind zich?
  • Is er onzekerheid over het lichaam?
  • Heeft je kind behoefte aan ontspanning?

Eten kan een manier worden om tijdelijk iets niet te hoeven voelen. En alleen zeggen dat je kind minder moet eten, verandert dat onderliggende patroon niet.

 

Leer je kind dat emoties er mogen zijn

Dit is ook iets waar we in mijn Transformatiecursus met de Mindset Guide mee aan de slag gaan. Een vervelend gevoel hoeft niet altijd onmiddellijk weg: verdriet mag er zijn, boosheid mag er zijn, spanning mag er zijn.
En tegelijkertijd kun je onderzoeken welke andere dingen je kunnen helpen om met zo’n gevoel om te gaan. Misschien helpt muziek luisteren, even wandelen, dansen op je favoriete nummer, douchen, tekenen, iemand bellen, even alleen zijn, een ademhalingsoefening of gewoon tegen iemand kunnen zeggen: “Ik voel me vandaag echt rot.”

Het doel is niet dat je kind nooit meer emotie-eet. Ook volwassenen doen dat soms. Je wilt vooral dat eten uiteindelijk niet het énige copingmechanisme is. Hoe meer manieren je kind leert om met emoties, spanning en verveling om te gaan, hoe meer keuze er ontstaat op zo’n moment.

Lazyfitgirl mindset guide

Volg als ouder zelf mijn Transformatiecursus

Wil je hier thuis echt mee aan de slag? Dan raad ik je aan om niet je tiener een afslankcursus te laten volgen, maar zelf als ouder mijn Lazyfitgirl Transformatiecursus te volgen. Jij leert hoe je binnen jullie huidige eetpatroon slimme eetswitches maakt. Je kijkt naar je eigen gewoontes en je eigen relatie met eten. En in de Mindset Guide ga je aan de slag met onder andere eetdrang, emotie-eten, gewoontes en nieuwe manieren om met moeilijke momenten om te gaan.

Wat jij leert, neem je vervolgens mee naar huis. Je kunt bijvoorbeeld thuis eetswitches doorvoeren zonder daar een groot ding van te maken. Je hoeft echt niet bij iedere maaltijd te zeggen dat iets ‘gezonder’ is. Je kunt simpelweg andere producten kopen of een gerecht net iets anders klaarmaken. 

Sommige oefeningen uit de Mindset Guide kun je ook samen met je tiener doen. Niet vanuit: “Jij bent te zwaar, dus jij moet veranderen.”
Maar vanuit: “Zullen we dit samen eens proberen?”

Zo verander je stap voor stap de omgeving waarin je kind opgroeit. Een omgeving waarin voedzaam eten normaal is, waarin genieten óók normaal is, waarin een lichaam niet voortdurend beoordeeld hoeft te worden en waarin emoties er mogen zijn zonder dat eten altijd de oplossing hoeft te zijn.

 

En wat als mijn tiener eetbuien heeft of veel stiekem eet?

Dan wil ik je aanraden om niet alleen met voeding aan de slag te gaan. Stiekem eten of een keer te veel eten betekent niet automatisch dat er sprake is van een eetstoornis. Maar merk je dat je kind regelmatig de controle over het eten verliest, veel schaamte ervaart, maaltijden gaat overslaan, eten verstopt, extreem bezig is met gewicht of uiterlijk of steeds ongelukkiger wordt? Zoek dan professionele hulp. 

Bespreek je zorgen bijvoorbeeld met de huisarts of jeugdarts, zodat er gekeken kan worden wat jouw kind nodig heeft. Ook wanneer je je zorgen maakt over het gewicht of de groei van je kind is het verstandig om dit professioneel te laten beoordelen. Een tienerlichaam is tenslotte nog volop in ontwikkeling.

 

Je doel is niet alleen een lager gewicht

Misschien begon je deze blog omdat je dacht: help, mijn tiener is te zwaar. Wat moet ik doen?
Ik begrijp die zorg, maar ik hoop dat je na het lezen iets anders meeneemt: maak van het lichaam van je kind geen project. Help je kind liever vaardigheden te ontwikkelen waar het de rest van zijn of haar leven iets aan heeft:

  • Leren omgaan met emoties.
  • Leren luisteren naar het lichaam.
  • Leren dat je waarde niet wordt bepaald door een getal op de weegschaal.
  • Leren kijken naar alles wat je lichaam voor je doet.
  • Voedzame en minder voedzame keuzes leren combineren.
  • Bewegen omdat het fijn is.
  • En zonder schuldgevoel kunnen genieten van iets lekkers.

Want uiteindelijk wil je niet alleen dat je kind een gezond gewicht ontwikkelt. Je wilt vooral dat je kind lekker in zijn of haar vel zit en een gezonde relatie met eten én het eigen lichaam meeneemt naar de volwassenheid en daar kun jij als ouder vandaag al mee beginnen.

Wil je zelf leren eetswitchen en werken aan een gezonde relatie met eten? Je bent van harte welkom bij mijn Lazyfitgirl Transformatiecursus.
Volg de cursus zelf als ouder en neem wat je leert stap voor stap mee in jullie gezin: geen verboden voeding, geen focus op de weegschaal, geen zoveelste streng dieet. Wel leren hoe je goed voor je lichaam zorgt, hoe je omgaat met eetdrang en emoties en hoe je stap voor stap gewoontes creëert die bij jullie leven passen.

Want blijvende verandering begint niet op de weegschaal, het begint in je hoofd.